Środowisko Europy: moc danych i wiedzy

Zmień język:
Article Opublikowane 2018-04-11 Ostatnio modyfikowane 2018-05-24
Europa gromadzi coraz więcej danych, które pomagają nam lepiej zrozumieć środowisko. Dane pochodzące z obserwacji Ziemi w ramach unijnego programu Copernicus - stwarzają nowe wyzwania i możliwości wzbogacenia naszej wiedzy na temat środowiska. Poprzez połączenie aktualnych danych pochodzące z programu Copernicus ze zgromadzoną do tej pory wiedzą, Europejska Agencja Środowiska (EEA) pragnie umożliwić podmiotom kształtującym politykę i obywatelom w całej Europie podejmowanie działań mających na celu sprostanie wyzwaniom, z którymi borykamy się w skali lokalnej, krajowej i globalnej.

 Image © Amsterdam, zmodyfikowane dane pochodzące z programu Copernicus (2017) Zdjęcie © ESA. CC BY-SA 3.0 IGO

Od kiedy w latach siedemdziesiątych przyjęto w Europie przepisy prawne regulujące kwestie związane z ochroną środowiska, władze publiczne monitorują i rejestrują różne elementy, aby zrozumieć problemy i tendencje związane ze środowiskiem naturalnym. W niektórych przypadkach nawet grupy obywateli, na przykład obserwatorzy ptaków, gromadzą dane w celu wspierania działań na rzecz ochrony przyrody. W prawodawstwie UE określono wiele konkretnych parametrów, na podstawie których mierzone są postępy w osiąganiu celów wskazanych w przepisach prawnych. Obecnie kraje europejskie monitorują i przekazują znaczne ilości porównywalnych danych dotyczących wielu aspektów środowiska: od gazów cieplarnianych uwalnianych do atmosfery po wskaźniki recyklingu odpadów w poszczególnych gminach.

Wraz z rosnącymi przepływami danych dotyczących konkretnych zagadnień, stopniowo wzbogacano wiedzę na temat zagadnień środowiskowych. Zdobywaniu wiedzy towarzyszyło zwiększenie świadomości i zrozumienia silnych powiązań między poszczególnymi zagadnieniami i sektorami. W związku z tym w politykach europejskich zaczęto odchodzić od prawodawstwa dotyczącego specyficznych kwestii na rzecz szerszych, systemowych pakietów środków politycznych.

Europejska Agencja Środowiska korzysta obecnie z ponad 100 różnych  przepływów danych, głównie za pośrednictwem sieci Eionet, w których uczestniczy nawet kilkuset partnerów instytucjonalnych z 39 krajów. Te wysoce porównywalne i spójne zbiory danych pomogły nam zrozumieć niektóre kluczowe kwestie mające wpływ na stan europejskiego środowiska.

Zrozumienie wiadomych i niewiadomych

Pomimo znaczących postępów w stanie naszej wiedzy, obserwacje i przepływy danych wciąż pozostają do pewnego stopnia fragmentaryczne pod względem tematyki, czasu i miejsca. Niemal wszystkie oceny, które opublikowaliśmy w ostatnich latach, w tym nasz najnowszy raport o stanie środowiska (SOER 2015) podkreślają złożony i globalny charakter najpoważniejszych problemów środowiskowych, a także wzajemne powiązania między nimi. Niemożliwe jest zrozumienie zanieczyszczenia powietrza bez uwzględnienia procesów zachodzących na lądzie i w oceanach. Z podobnymi ograniczeniami mamy do czynienia, gdy koncentrujemy się na wybranym obszarze.

Na przykład, tysiące stacji monitorujących w całej Europie pobiera próbki powietrza z określoną częstotliwością, analizuje i zgłasza poziomy stężenia kluczowych zanieczyszczeń powietrza. Ten przepływ danych jest ważnym krokiem w kierunku lepszego zrozumienia jakości powietrza, którym oddychamy. Niemniej jednak, ogranicza się on do odczytów dokonywanych w określonych momentach, które odpowiadają wyłącznie wartościom wskazanym przez urządzenia pomiarowe danej stacji monitorującej.

Jeszcze do niedawna jakość powietrza na obszarach między stacjami monitorującymi pozostawała w dużym stopniu niezbadana. Zmienia się to  dzięki z obserwacjom satelitarnym i coraz dokładniejszym modelowaniem komputerowym dużych zbiorów danych, i to nie tylko w przypadku monitorowania jakości powietrza.

Łączenie danych satelitarnych i danych gromadzonych in situ: Copernicus

Unia Europejska inwestuje w obserwacje Ziemi, realizując program Copernicus , obejmujący nie tylko zdjęcia satelitarne w wysokiej rozdzielczości, ale również obserwacjein situ i dane gromadzone m.in. za pomocą czujników na ziemi i w glebie, balonów meteorologicznych, boi i czujników głębinowych.Satelity programu Copernicus są w stanie monitorować i transmitować różnorodne dane pochodzące z obserwacji Ziemi, od składu chemicznego atmosfery po zmiany roślinności  w okresie wzrostu. Wszystkie dane i produkty informacyjne pochodzące z programu Copernicus są bezpłatnie dostępne online.

Program Copernicus realizowany jest w sześciu głównych obszarach tematycznych: stan atmosfery, środowisko morskie, środowisko lądowe, zmiany klimatu, zarządzanie kryzysowe i bezpieczeństwo. Komisja Europejska odpowiada za ogólną koordynację, natomiast realizacja działań w poszczególnych, podstawowych obszarach obejmuje wszystkich najważniejszych uczestników obserwacji Ziemi z całej Europy. Od 2012 r. Europejska Agencja Środowiska koordynuje paneuropejskie i lokalne komponenty monitorowania lądu, wspierając ich stosowanie w różnych dziedzinach, takich jak planowanie przestrzenne, gospodarka leśna, gospodarka wodna, ochrona przyrody i rolnictwo. EEA koordynuje również komponentin situprogramu Copernicus we wszystkich obszarach podstawowych.

Potencjał tych danych, jeśli będziemy umieli wspólnie je wykorzystać, jest ogromny. Łącząc coraz większą liczbę zestawów danych, jesteśmy w stanie lepiej zrozumieć, co się dzieje, gdzie i dlaczego oraz jakie będą tego konsekwencje i kto je odczuje. Chodzi na przykład o monitorowanie zmian ilości wody w Europie z dokładnością do obszaru o wymiarach 10 na 10 metrów, albo wpływu na produkcję roślinną w perspektywie krótkoterminowej i z uwzględnieniem długofalowych skutków zmian klimatycznych. Nasz wskaźnik jakości powietrza dostarczający aktualnych danych można by jeszcze udoskonalić, tak aby był źródłem dokładnych prognoz jakości powietrza z uwzględnieniem zmian kierunku i siły wiatry lub innych uwarunkowań pogodowych.

Duże zbiory danych: wyzwanie i szansa

Duże zbiory danych, na które składają się przepływy ogromnych ilości szczegółowych danych pochodzących z pomiarów dokonywanych w określonym miejscu i czasie, a także dane gromadzone w oparciu o inne źródła,w tymcrowdsourcing, z pewnością stanowią nowe wyzwania pod względem infrastruktury informatycznej i mocy obliczeniowej dla podmiotów przetwarzających dane. Co więcej, dostęp do większej ilości danych nie przełoży się automatycznie na lepsze zrozumienie środowiska lub wzajemnych powiązań między poszczególnymi problemami, które są z nim związane. Obsługa dużych zbiorów danych wymaga inwestycji w możliwości analityczne, nie mniejszych niż te związane z infrastrukturą technologiczną.

W Europejskiej Agencji Środowiska jesteśmy zarówno współtwórcą, jak i głównym użytkownikiem usług programu Copernicus, a jego rezultaty uzupełniają zgromadzoną przez nas wiedzę. Rozwijamy również dalej nasze zdolności przeprowadzania ocen, m.in. inwestując w technologie informacyjne w chmurze i partnerstwa,  które pomagają w przetwarzaniu dużych zbiorów danych. Naszym celem jest udostępnienie tej bardziej szczegółowej, dokładnej i aktualnej wiedzy władzom i obywatelom w całej Europie, a także przyczynienie się do poprawy stanu zdrowia Europejczyków i  stanu środowiska Europy.

 Hans Bruyninckx

Hans Bruyninckx

Dyrektor wykonawczy EEA

Artykuł wstępny opublikowany w Biuletynie EEA, nr 2018/1, 15 marca 2018 r.

Więcej informacji na temat zdjęcia satelitarnego Amsterdamu opublikowano na stronie witryny Europejskiej Agencji Kosmicznej.

Temporal coverage

Akcje Dokumentu
Artykuły
Menu
Prenumeraty
Zarejestruj się, aby otrzymywać nasze raporty (w formie drukowanej i/lub elektronicznej) oraz kwartalne e-biuletyny
Śledź nasze działania
 
 
 
 
 
Europejska Agencja Środowiska (EEA)
Kongens Nytorv 6
1050 Kopenhaga K
Dania
Telefon: +45 3336 7100